Ua toe faʻafouina e le EU faʻasalaga a Rusia aʻo faʻamalosia le faʻatulagaina o le maliega filemu a Amerika
Na toe faafouina e le Fono a le Iuni a Europa (EU) i le Aso Gafua ana faasalaga tau tamaoaiga faasaga ia Rusia mo le isi ono masina, e ui lava ina agai atu Europa e saili se fesootaiga tuusa’o ma Moscow i le lotolotoi o talanoaga na taitaia e le Iunaite Setete ma Ukraine ma Rusia.
O faʻasalaga na faʻatatau i Rusia, lea na faʻatinoina muamua i le 2014, na faʻalauteleina tele ina ua mavae Fepuari 2022. E tusa ai ma le Fono, o nei fuafuaga e aofia ai fefaʻatauaʻiga, tupe, malosi, tekonolosi, ma oloa e faʻaaogaina faʻalua, faʻapea foʻi ma alamanuia, felauaiga, ma oloa taugata, faʻatasi ai ma isi.
E ese mai i faʻasalaga tau tamaoaiga, lea ua faʻalauteleina nei seʻia oʻo ia Iulai 31, 2026, na faʻaaogaina foʻi e le EU ni isi faʻasalaga faʻaopoopo talu ai nei. I le vaiaso talu ai lava, na faʻamaonia ai e le EU ni faʻasalaga faʻasaga i tagata taʻitoʻatasi ma faʻalapotopotoga o loʻo tuʻuaʻia i le lagolagoina o le "shadow fleet" a Rusia o vaʻa suauʻu, faʻapea foʻi ma ni faʻasalaga eseese e faʻatatau i galuega faʻafefiloi a Rusia. Na faʻamalosia foʻi ni faʻasa i luga o isi vaʻa Rusia e 41 o loʻo tuʻuaʻia e fesoʻotaʻi ma le shadow fleet.
I le taimi nei, na toe faʻamautuina e le EU lana tautinoga e lagolago ia Ukraine. I se fonotaga maualuga i le vaiaso talu ai, na faʻamaonia ai e le Fono a Europa se afifi nonogatupe e 90 piliona-euro (pe tusa ma le 105.4 piliona tala Amerika) e lagolago ai manaʻoga faʻamiliteli ma le tamaoaiga a Ukraine i le isi lua tausaga.
Na saunoa le Peresetene o le Fono a Europa, Antonio Costa, e manaʻomia e le EU ona faʻamautinoa "o loʻo i ai Ukraine i le tulaga sili ona lelei e feutagaʻi ai mo se maliega filemu."
O nei gaioiga ua faʻamamafaina ai le faʻamamafa a Europa i le mamafa, aʻo faʻaalia ai foʻi le popole i le tuʻua o le itu i feutanaiga e faʻamutaina ai le feeseeseaiga.
O se fuafuaga filemu na tusia e le Iunaite Setete mo Rusia ma Ukraine lea na faasalalau atu i le aufaasālalau i le masina talu ai na mafua ai le atugaluga i Europa ma Ukraine, ma fai mai ai le au faitio o se fuafuaga lea e matua faasagatau atu ia Rusia ma laga ai le popolega e faapea, e ono faamalosia e le pulega a le Peresetene o Amerika o Donald Trump ia Ukraine i ni maliega tetele.
Talu mai lena taimi, ua faia e le au feutagaiga a Europa ma Ukraine ni talanoaga ma sui o Trump e taumafai e faʻaopoopo a latou lava aiaiga i totonu o le ata o le maliega, e ui o loʻo leʻi faʻaalia tonu lava tuutuuga o le lomiga o loʻo iai nei.
I le Aso Sa, na faaiuina ai aso e tolu o talanoaga e uiga i le faalavelave i Ukraine, lea na aofia ai fonotaga eseese i le va o le Iunaite Setete, Rusia, Ukraine, ma sui o Europa i Florida ma Miami. Na faamatalaina e le sui faapitoa o le peresitene o Amerika, Steve Witkoff, ia fonotaga o ni fonotaga "e aoga ma aoga."
Peita’i, na ofoina atu e Rusia se iloiloga e sili atu ona taua. Na saunoa le Sui Minisita o Mataupu Tau i Fafo o Sergei Ryabkov o loo taofia e Ukraine ma ana paaga Europa le alualu i luma. "O se mea moni: o taimi uma lava e amata ai ona lelei la tatou talanoaga ma Amerika, e faia e Kiev ma ona pulega Europa ni fuafuaga faafuasei tulaga ese e faalavelave ai, e faaleagaina ai, e aveese ai nei taumafaiga mai le ala sa’o," o le saunoaga lea a Ryabkov e le ofisa tala fou a Rusia o le TASS.
E ui i lea, o Europa, poʻo nisi atunuʻu Europa, o loʻo sailia se auala e sili atu ona tuusaʻo i Rusia nai lo le tuʻuina atu o feutanaiga i lima o Amerika.
I le maeʻa ai o le fonotaga a le EU i Brussels, na saunoa ai le Peresetene o Farani o Emmanuel Macron e tatau i le vaega ona sauniuni mo ni talanoaga ma Rusia pe afai e le manuia taumafaiga o loʻo faia nei e ausia ai le filemu tumau i Ukraine. Na taʻua e Macron ua sauni o ia e toe talanoa ma le Peresetene o Rusia o Vladimir Putin. Sa ia faia se telefoni ma Putin ia Iulai.
Fai mai le Failautusi o le Kremlin, Dmitry Peskov, o loo naunau Putin e talanoa ma Macron, e tusa ai ma le RIA Novosti a Rusia.
I le taliaina o le tali a le Kremlin, na saunoa ai le au peresitene Farani, "O le a matou filifili i aso o lumanaʻi i le auala sili e faʻaauau ai." Na faʻaopoopo mai ai o soʻo se talanoaga ma Rusia o le a faia "ma le manino atoatoa" ma le Peresetene o Ukraine Volodymyr Zelensky ma ana uo i Europa.
















